Dysgrafia i dysortografia: co ujawnia notatnik i co poza nim powinniśmy obserwować

Pod koniec porannych zajęć na biurku nauczyciela pojawiają się dwa zeszyty:

Nie pierwszy notatnik, słowa są napisane poprawnie, zgodnie ze standardem pisowni, ale układ liter jest nieregularny, z nakładającymi się liniami i liniami trudnymi do rozszyfrowania. Dziecko poświęciło zbyt dużo czasu na napisanie kilku linijek, skarżyło się na ból ręki i pozostawiło część propozycji niekompletną.

Nie drugi notatniklitera jest rysowana z przejrzystością, nienagannym wyrównaniem i jednolitymi odstępami estetycznymi. W tekście występują jednak pominięcia fonemów, zmiany liter i wyrazów, które uległy aglutynacji lub segmentacji w sposób niesystematyczny.

Biorąc pod uwagę te dwie produkcje, klasyczna ogólna rekomendacja „uczeń musi poprawić swoje pisanie” jest całkowicie niewystarczające. Chociaż obaj uczniowie potrzebują wsparcia pedagogicznego, mobilizują różne narządy poznawcze i motoryczne – i nie potrzebują tego samego rodzaju interwencji.

Strona notatnika zawiera cenne wskazówki. Aby jednak odpowiedzialnie je rozszyfrować, musimy zrozumieć ścieżkę i wysiłek, które doprowadziły do ​​powstania tego zapisu.

Pisanie wiąże się z różnymi rodzajami uczenia się

Akt pisania wymaga od dziecka wyrafinowanej koordynacji neurobiologii, procesów poznawczych i języka: odzyskiwania kształtu liter z pamięci, koordynowania planowania motorycznego ręki, wybierania konwencjonalnej pisowni każdego słowa, konstruowania zdań syntaktycznie i łączenia myśli w celu przekazania pomysłu czytelnikowi. [1].

W praktyce psychopedagogicznej tę złożoność dzielimy na trzy osie obserwacji:

Wymiary te oddziałują na siebie w sposób ciągły. Kiedy procesy mechaniczne i transkrypcyjne (takie jak trzymanie ołówka czy zapamiętywanie podstawowej pisowni) w dalszym ciągu pochłaniają prawie całą energię umysłową dziecka, niewiele pozostaje pamięci roboczej, aby zaplanować narrację lub sprawdzić spójność tekstu [1]. Z tego powodu krótkie lub uproszczone pisanie nie zawsze odzwierciedla ubogie słownictwo; często odzwierciedla po prostu zmęczenie fizycznym aktem transkrypcji.

Co znaczy dysgrafia?

Słowo dysgrafia nie ma jednej zgodnej definicji w międzynarodowej literaturze naukowej. W niektórych nurtach neuropediatrii i terapii zajęciowej nacisk kładziony jest przede wszystkim na wykonanie motoryczne – to znaczy na niespójne powstawanie uderzeń, nadmierny nacisk na papier i powolność ręcznego pisania. W innych aspektach termin ten jest szeroko stosowany do opisania bardziej ogólnych zaburzeń wypowiedzi pisanej [2, 3].

Ze względu na tę różnicę koncepcyjną w każdej opinii pedagogicznej lub raporcie klinicznym, w którym pojawia się słowo „dysgrafia”, należy dokładnie określić, które umiejętności zostały ocenione i jakie konkretne przeszkody zidentyfikowano. [2].

W tym artykule skupimy się na zastosowaniu dysgrafii utrzymujące się trudności z pismem ręcznym, nie redukując go do czysto mechanicznego problemu pisma ręcznego. Na uwagę zasługuje nadmierny wysiłek w trzymaniu ołówka, ból mięśni dłoni lub przedramienia oraz powolność uniemożliwiająca uczniowi dotrzymanie kroku klasie w notowaniu na tablicy.

Jednak ocenianie jedynie ostatecznej estetyki notesu jest mylące: doskonale zaprojektowany list mógł zostać skonstruowany kosztem ogromnego cierpienia, przerwy między znakami i skrajnej powolności. Oceń płynność i funkcjonalność jest równie ważne jak sprawdzenie czytelności [4]. Celem edukacyjnym nie jest narzucanie ujednoliconego i artystycznego pisma, ale zapewnienie pisania funkcjonalnego, wygodnego i komunikatywnego.

A co to jest dysortografia?

A dysortografia oznacza utrzymujące się trudności w nauce, utrwaleniu i stosowaniu zasad pisowni języka. Stan ten może wiązać się z ograniczeniami w przetwarzaniu fonologicznym (percepcji struktury dźwiękowej słów), w utrwalaniu pamięci wzrokowej wzorców ortograficznych oraz w morfologicznym zastosowaniu słów.

Całkiem możliwe jest znalezienie dziecka z poważną dysortografią, którego charakter pisma byłby pełen wdzięku i nienaganny. Podobnie trudności motoryczne, ortograficzne i czytanie mogą współistnieć w tym samym obrazie klinicznym. Jednak obecność jednego nie upoważnia automatycznie do istnienia drugiego [3].

Aby pogłębić to rozróżnienie z obszarem lektury, warto ponownie zapoznać się z wytycznymi, o których pisaliśmy Na co uważać przy dysleksji i jak pomóc dziecku, rozumiejąc umiejętność czytania i pisania jako proces wieloaspektowy.

Język portugalski dostarcza nam pouczających przykładów natury błędu:

• Napisz „polowanie” zamiast „dom” zachowuje prawidłowe brzmienie słowa, wykazując, że ścieżka fonologiczna została aktywowana, ale nie udało się odzyskać konwencjonalnej reguły ortograficznej lub pamięci.
• Pomiń litery (np „kaczka” napisane jako „pt”) wskazuje na słabość segmentacji słuchowej i zgodności fonem-grafem.
• Już napisz „nagle” jednym słowem jest to trudność w segmentacji słów (hiposegmentacji).

Błędy te są cennymi wskazówkami dydaktycznymi. Samo policzenie, ile czerwonych błędów znajduje się na arkuszu, daje znacznie mniej informacji niż zrozumieć wewnętrzną logikę, która doprowadziła ucznia do tej pisowni.

Kiedy błąd jest częścią naturalnego uczenia się?

Nauka pisania nie jest aktem biernego zapamiętywania; Jest to aktywny proces, podczas którego dziecko nieustannie formułuje, testuje i przeformułowuje hipotezy dotyczące systemu pisma. Odchylenia w pisowni są częścią tej trajektorii i należy je interpretować w świetle tego, czego już wyraźnie nauczono klasę.

Pionierskie badania brazylijskie prof. Dr Simone Capellini i współpracownicy podkreślają ewolucyjny charakter zawłaszczenia ortograficznego oraz potrzebę systematycznego i refleksyjnego nauczania [5]. Ta perspektywa szczegółowo opisuje, dlaczego nie powinniśmy wyprzedzać siebie: jak wykazaliśmy w naszym artykule na temat: kiedy zmiana liter jest częścią nauki i kiedy zasługuje na uwagęDeterminującymi czynnikami są wiek, czas obcowania z regułą i reakcja na bodźce pedagogiczne.

Zanim rozważy się jakiekolwiek możliwe zaburzenie, wychowawcy i rodziny powinni zadać sobie pytanie:

• Czy zasady pisowni lub ruchu liter były nauczane w sposób wyraźny i konsekwentny?
• Czy trudność objawia się we wszystkich kontekstach (notatnik, testy, notatki spontaniczne)?
• Jak uczeń reaguje, gdy otrzymuje model i ma możliwość ćwiczenia pod okiem wskazówek?
• Jaki jest realny wpływ tej trudności na autonomię i dobrostan dziecka?

Ocena musi zawsze uwzględniać czynniki socjolingwistyczne i kulturowe. Regionalnych wariantów językowych lub luk edukacyjnych nie należy nigdy określać mianem patologii [6].

Na co zwrócić uwagę poza gotową stroną?

Niedawne badania dotyczące diagnozowania trudności w pisaniu podkreślają mnogość metodologii i brak jednego testu, który stanowiłby absolutny „złoty standard”. [4]. Rzetelna diagnoza nigdy nie może opierać się na pojedynczym zadaniu lub przesłanym telefonem komórkowym zdjęciu strony notesu.

Ten rygor etyczny odzwierciedla to, co podkreślamy w naszym artykule Diagnoza nie jest zgadywaniem: znaczenie dokładnej oceny.

W opiece psychopedagogicznej i podczas zajęć lekcyjnych uważne oko musi być skupione na akcie pisania:

• Kopia tablicy: Czy dziecko potrafi przepisywać z płaszczyzny pionowej na poziomą bez utraty linii i bez konieczności patrzenia na tablicę litera po literze?
• Dyktando: Jak konwertuje informacje dźwiękowe na symbole graficzne bez wsparcia tekstu drukowanego?
• Spontaniczne pisanie: Co się stanie, gdy będzie musiała stworzyć własną narrację na podstawie swojej wyobraźni?

Często spotykamy uczniów, którzy ustnie relacjonują świetną narrację, bogatą w szczegóły i wyraziste słownictwo, ale w swoim zeszycie zapisują jedynie powierzchowną linijkę. Ta rozbieżność między tym, co dziecko wie, a tym, co może zapisać na papierze, jest jedną z największych oznak przeciążenia motorycznego lub ortograficznego. [6].

Interwencja musi odpowiadać rzeczywistemu poziomowi trudności

Interwencja pisemna wymaga metody i skupienia. W przypadku trudności w pismo ręczne (dysgrafia)dowody wskazują, że utwór musi obejmować praktykę pisania w kontekstach funkcjonalnych. Renomowany przegląd systematyczny opublikowany w Kanadyjski dziennik terapii zajęciowej wykazali, że interwencje wykorzystujące jedynie przygotowawcze ćwiczenia motoryczne (takie jak labirynty lub szczypce) bez bezpośredniej praktyki pisania nie generują znaczącej poprawy płynności pisma ręcznego [7]. Konieczne jest ćwiczenie tekstów w prawdziwych słowach i sytuacjach w celu komunikacyjnym.

Dla ortografia (desortografia), Amerykańskie Stowarzyszenie Mowy, Języka i Słuchu (ASHA) opowiada się za zrównoważoną integracją wiedzy fonologicznej, ortograficznej i morfologicznej [6]. Badanie interwencji w zakresie ortografii brazylijskiej przeprowadzone z uczniami szkół podstawowych potwierdziło znaczne korzyści, gdy nauczanie prawidłowości językowych odbywa się w ustrukturyzowany i refleksyjny sposób, umożliwiając uczniowi zrozumienie zasady reguły, a nie tylko jej mechaniczne zapamiętywanie [5].

Jak zamienić korektę w nauczanie?

Poprawianie wszystkich błędów w tekście jednocześnie obciąża ucznia i przesłania kolejny cel pedagogiczny. Skuteczne podejście prowadzi do stopniowych celów:

• Jeśli celem tygodnia jest zasada „m” przed „p” i „b”, wybierz słowa takie jak pole i bęben, przeanalizuj dźwięki i upewnij się, że dziecko rozumie ten mechanizm, zanim zaczniesz używać akcentowania lub zaawansowanej interpunkcji.
• Jeśli celem ćwiczenia jest ułożenie narracji, skup się najpierw na początku, środku i końcu historii; Gdy Twoje pomysły będą już jasne, wykonaj drugie czytanie, koncentrując się na sprawdzaniu pisowni.

Poradnik praktyczny oparty na dowodach z Instytut Nauk o Edukacji (WWC) podkreśla, że nauczanie pisania wymaga pouczenia ucznia, aby planował, pisał i powtarzał, łącząc te kroki z budowaniem podstawowej płynności motorycznej [1].

Zapewnij dostępność podczas postępów w nauce

Szkoła musi zadbać o to, aby trudności w pisaniu nie były przeszkodą nie do pokonania w dostępie do wiedzy ogólnej. Na przykład w ocenie z historii lub przedmiotów ścisłych stawką jest opanowanie koncepcji przedmiotu: umożliwienie uczniowi wypowiadania się ustnie lub pisania na komputerze jest uzasadnionym aktem sprawiedliwości pedagogicznej.

Dostosowania, takie jak wydłużenie czasu egzaminów, synteza treści w celu uniknięcia wyczerpujących kopii i wykorzystanie zasobów technologicznych, to niezbędne środki recepcyjne, co szczegółowo omówiliśmy w naszym artykule na temat Włączające praktyki pedagogiczne w edukacji podstawowej [2].

Klawiatura komputera lub tabletu może przyspieszyć rejestrację uczniów z poważną dysgrafią ruchową, ale nie zastępuje nauczania: ortografia i spójność tekstu w dalszym ciągu wymagają mediacji i monitorowania nauczania.

W domu rodzice mogą ożywić emocjonalny sens pisania: poproś dziecko, aby napisało wiadomość dla dziadków, listę zakupów na targ lub podpis do rodzinnego zdjęcia. Zapytanie, w którym momencie zadania czuje się najbardziej zmęczona i podzielenie się tymi spostrzeżeniami ze szkołą, wzmacnia więź zaufania między wszystkimi.

Kto uczestniczy w ocenie interdyscyplinarnej?

Badanie trudności w pisaniu wymaga podejścia zespołowego [2, 6]:

• Psychopedagogika: ocenia związek podmiotu z uczeniem się, style poznawcze i reakcję na mediacje dydaktyczne;
• Terapia logopedyczna: pogłębia analizę języka mówionego, przetwarzania słuchowego i świadomości fonologicznej;
• Terapia zajęciowa: bada koordynację ruchową małą, chwyt instrumentu do pisania, napięcie posturalne i adaptacje sensomotoryczne;
• Neuropediatria i Psychologia: uzupełniają diagnostykę różnicową w przypadku podejrzenia powiązanych zaburzeń neurorozwojowych.

Pisanie w budowie wymaga kierunku

Kiedy mamy do czynienia z zapisaną kartką, trudnymi do odczytania listami lub ciągłą wymianą, naszym pierwszym odruchem nigdy nie powinna być pusta krytyka. Musimy zadać sobie spokojnie pytanie: Co ten uczeń chciał nam powiedzieć? Który etap tej podróży generuje przeciążenie?

Ewolucja nie zawsze przekłada się na tekst doskonały. Postęp objawia się w redukcji zmęczenia podczas pisania, w pisaniu, które staje się zrozumiałe dla kolegi, w pewnym stosowaniu nowo poznanej zasady lub w odnowionej odwadze zapisu historii, która wcześniej była uwięziona w wyobraźni ze względu na wstyd związany z błędem.

To etyczne i pełne miłości zaangażowanie odzwierciedla nasze przekonanie o dlaczego trudności w czytaniu i czytaniu nie definiują potencjału dziecka. Oferując skuteczne metody, wsparcie i cierpliwość, gwarantujemy, że każdy uczeń zachowa swoje autorstwo i odkryje w pisaniu pomost wolności i ekspresji na całe życie.